FANDOM


 ครูบ้านนอก (2521)
ครูบ้านนอก (2521)
 ประเภท :  Drama
 ผู้กำกับ :  สุรสีห์ ผาธรรม
 บทประพันธ์ :  คำหมาน คนไค
 บทภาพยนตร์ :  แสนยานุภาพ สังขวณิช, ทศพร นาคธน
 บริษัทผู้สร้าง :  ดวงกมลมหรสพ
 วันที่เข้าฉาย :  17 มิถุนายน 2521 ฉายที่ศาลาเฉลิมไทย
  ภาพยนตร์สะท้อนปัญหาสังคมในชนบทภาคตะวันออกเฉียงเหนือ เนื้อเรื่องเกี่ยวกับครูหนุ่มสาวที่เพิ่งจบใหม่จากวิทยาลัยครู และเดินทางไปสอนหนังสือในถิ่นทุรกันดาร ขาดไฟฟ้า แหล่งน้ำ และการสาธารณสุข แสดงให้เห็นวิถีการดำเนินชีวิตความเป็นอยู่แบบเก่าของชาวชนบทในภาคอีสาน และปัญหาความขัดแย้งกับผู้มีอิทธิพลในท้องถิ่น

เรื่องย่อ

ในงานเลี้ยงส่งนักศึกษาในวิทยาลัยครูแห่งหนึ่ง ทุกคนสนุกสนานกับการสังสรรค์จากการจัดงานอำลาสถานบันจากวงดนตรีสมัยใหม่ ในขณะที่ ครูปิยะ เดินเลี่ยงออกจากงานมายืนชมนิทรรศการวิถีชีวิตของชาวอีสานอย่างสนใจ นับเป็นแรงบันดาลใจให้เขาตัดสินใจสอบบรรจุเป็นเพื่อรับราชการครูที่ภาคอีสาน โดยบรรจุครั้งแรกที่โรงเรียนบ้านหนองหมาว้อ พร้อมกับ ครูดวงดาว หญิงสาวรูปร่างบอบเบา และ ครูพิสิษฐ์ ครูหนุ่มมาดสำอางค์ โดยมี ครูคำเม้า เป็นครูใหญ่โรงเรียนบ้านหนองหมาว้อมีเพียงอาคารเรียนชั่วคราวชั้นเดียวพื้นติดดิน นักเรียนต้องเรียนรวมกันโดยไม่มีการแบ่งกั่นห้องเป็นพื้นที่เป็นสัดส่วนในแต่ละห้อง สภาพนักเรียนสวมเสื้อผ้าขาด ร่างกายมอมแมม ครูปิยะคือตัวแทนของหนุ่มสาวที่มีความมุ่งมั่นในอุดมการณ์เพื่อพัฒนาการศึกษาและสังคมไทยให้เจริญก้าวหน้า มีการนำความรู้ภูมิปัญญาการเล่านิทานในท้องถิ่นของ เคนคนผีบ้า ผู้เฒ่าแห่งหมู่บ้าน มาเป็นประยุกต์เป็นการสอนการท่องจำในชั้นเรียน

ในขณะที่ครูใหญ่คำเม้าครูรุ่นเก่าที่ทำหน้าที่สอนหนังสือโดยยึดหลักปรัชญา “เลข คัด เลิก” ส่วนครูพิสิษฐ์ครูหนุ่มเจ้าสำราญที่เคยใช้ชีวิตในสังคมเมืองที่ต้องจำใจมาสอบบรรจุครู ต่อมาครูพิสิษฐ์มีคำสั่งให้ย้ายไปสอนในเมืองเพราะมีเรื่องชกต่อยกับเจ้าหน้าที่ที่มาตรวจราชการที่โรงเรียนลวนลามครูดวงดาว ครูปิยะได้เก็บความสงสัยไว้ในใจเกี่ยวกับรถขนไม้ที่วิ่งผ่านเข้ามาในหมู่บ้าน เพราะครั้งหนึ่งเกิดเหตุการณ์ท่อนซุงขนาดใหญ่หล่นจากรถบรรทุกตกลงมาในสนามโรงเรียน ครูปิยะงพบว่าทั้งหมดเป็นไม้เถื่อน จึงแอบเข้าไปถ่ายรูปในปางไม้ของ นายมังกรผู้มีอิทธิพลในท้องถิ่นเพื่อส่งข่าวไปให้หนังสือพิมพ์ จึงทำให้ครูปิยะต้องหนีภัยมืดออกจากบ้านหนองหมาว้อไปอาศัยอยู่กับหลวงตาอยู่ในเมือง แต่ด้วยอุดมการณ์และจิตสำนึกของความเป็นครู ครูปิยะจึงกลับคืนมาสอนที่โรงเรียนโรงเรียนบ้านหนองหมาว้ออีกครั้งท่ามกลางการต้อนรับของครูและนักเรียน เพียงแต่ครูปิยะขี่จักรยานเข้าสู่รั้วโรงเรียนเท่านั้นมือปืนได้ยิงปืนโดนสู่ร่างของครูปิยะจนจักรยานล้มลงสู่พื้นดิน ท่ามกลางความตกตะลึงของครูและนักเรียน จนครูปิยะได้สิ้นใจตาย

นักแสดง

  • ปิยะ ตระกูลราษฎร์ – ครูปิยะ
  • วาสนา สิทธิเวช – ครูดวงดาว
  • สมชาติ ประชาไท – ครูพิสิษฐ์
  • นพดล ดวงพร – ครูใหญ่คำเม้า
  • เพียงพธู อำไพ – พยอม
  • ต้น โตมร – เคนคนผีบ้า
  • สุพัฒน์ บุณษรัตน์พันธ์ – หมอสมบัติ
  • สิงห์ อิ่มลาภ – นายมังกร
  • ชาญ บ้านสั้น – มือปืน

เกร็ด

  • ภาพยนตร์ ครูบ้านนอก สร้างจากนิยายชื่อเรื่องเดียวกันของ คำหมาน คนไค นักวิชาการด้านการศึกษาและคนอีสาน
  • ภาพยนตร์ ครูบ้านนอก สร้างโดยคนอีสานและทีมงานคนอีสาน คือ กมล กุลตังวัฒนา อดีตนักพากย์หนัง กำกับโดย สุรสีห์ ผาธรรม นักพากย์หนังสายอีสานเช่นกัน และใช้นักแสดงหน้าใหม่ทั้งหมด
  • ภาพยนตร์ถ่ายทำที่บ้านดอนเมย ตำบลนาจิก อำเภออำนาจเจริญ จังหวัดอุบลราชธานี (ปัจจุบันคือจังหวัดอำนาจเจริญ) ที่เป็นบ้านเกิดของคำหมาน คนไค เจ้าของบทประพันธ์ โดยสมมุติเป็น "บ้านหนองหมาว้อ"
  • ภาพยนตร์ออกฉายวันที่ 17 มิถุนายน พ.ศ. 2521 ฉายที่ศาลาเฉลิมไทย หลังจากเกิดเหตุการณ์ 6 ตุลาคม ซึ่งทำให้บ้านเมืองกลับไปสู่การปกครองแบบเผด็จการอีกครั้ง ปรากฏว่าภาพยนตร์ได้รับการต้อนรับจากผู้ชมอย่างมากเป็นประวัติการณ์ จนเกิดกระแสภาพยนตร์อีสานและวงการภาพยนตร์อีสานขึ้นเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ภาพยนตร์ไทย ประเด็นเด่นของหนัง คือการกล่าวถึงครู จิตวิญญาณของครู อุดมการณ์ของครู ผู้ท้าทายอำนาจอันมิชอบธรรม
  • ภาพยนตร์ประสบความสำเร็จ ทำรายได้ถึง 9 ล้านบาท ได้รับความชื่นชมจากนักวิจารณ์ และถูกนำไปฉายยังต่างประเทศ ได้รับรางวัลภาพยนตร์สร้างสรรค์ และรางวัลผู้กำกับยอดเยี่ยม จากประเทศรัสเซีย
  • ในปี พ.ศ. 2552 สุรสีห์ ผาธรรมได้นำภาพยนตร์กลับมาสร้างใหม่โดย สหมงคลฟิล์ม นำแสดงโดย หม่ำ จ๊กมก พิเชษฐ์ กองการ ฟ้อนฟ้า ผาธรรม และพันนา ฤทธิไกร ออกฉายในวันครู 14 มกราคม พ.ศ. 2553 ใช้ชื่อภาพยนตร์ว่า ครูบ้านนอก บ้านหนองฮีใหญ่